[O MNIE] [MUZYKA] [TEKSTY] [PROGRAMOWANIE] [NA ZAMÓWIENIE] [SCENA i C64] [RÓŻNE] [GŁÓWNA]

• PARTYCJA (dysk logiczny) - logiczny, wydzielony obszar dysku twardego, który może być sformatowany przez system operacyjny w odpowiednim systemie plików.
  
  
• PARTYCJA PODSTAWOWA - część dysku fizycznego.
  Na dyskach z tablicą partycji MBR można utworzyć maksymalnie 4 partycje podstawowe, z czego jedna (dowolna) może być PARTYCJĄ ROZSZERZONĄ z wieloma partycjami logicznymi.
  (Wtedy ta rozszerzona partycja nie jest już nazywana podstawową).
  Na dyskach z tablicą partycji GPT można utworzyć do 128 partycji podstawowych.
  
  
• PARTYCJA ROZSZERZONA - rodzaj partycji, który można tworzyć tylko na podstawowych dyskach MBR (ang. master boot record).
  Partycje rozszerzone są użyteczne, gdy trzeba utworzyć więcej niż 4 woluminy na podstawowym dysku MBR.
  W ramach jednej partycji rozszerzonej można utworzyć jedną lub więcej PARTYCJI LOGICZNYCH.
  Partycja rozszerzona może być w dowolnym miejscu pośród inntch parycji podstawowych.

Dysk MBR może zawierać maksymalnie 4 partycje podstawowe albo 3 partycje podstawowe i jedną partycję rozszerzoną z wieloma partycjami logicznymi.

• PARTYCJA AKTYWNA (startowa) - partycja na dysku twardym używana do ładowania systemu operacyjnego. Zazwyczaj zawiera system operacyjny.
  Tylko jedna partycja na dysku twardym może być ustawiona jako aktywna.
  Może być kilka aktywnych partycji ale system startuje zawsze z tej pierwszej. Wartość 0x00 określa partycję zwykłą zaś 0x80 partycję aktywną.
  Z partycji aktywnej standardowy program rozruchowy powinien załadować system operacyjny.
  
  
• DYSK LOGICZNY, PARTYCJA LOGICZNA - wydzielona część dysku fizycznego. Wolumin tworzony na PARTYCJI ROZSZERZONEJ na podstawowym dysku MBR.
  Liczba partycji logicznych, jaką/e można utworzyć na jednym dysku fizycznym, jest nieograniczona.
  
  
• WOLUMIN - Partycja podstawowa lub logiczna
  
  
• MBR (ang. master boot record) - główny rekord startowy, czyli umowna struktura zapisana w pierwszym sektorze dysku twardego.
  Często nazywany też Master Boot Block (pol. główny blok startowy). Zawiera on PROGRAM ROZRUCHOWY (BOOT LOADER) oraz główną tablicę partycji (w przypadku dysku twardego - dyskietki zwykle nie posiadają tablicy partycji).
  MBR znajduje się na pierwszej ścieżce, w pierwszym cylindrze, w pierwszym sektorze dysku (CHS - 0, 0, 1).
  MBR ma 512 bajtów długości, z czego pierwsze 446 bajtów zajmuje program rozruchowy (ang. bootstrap).
  Druga część MBR - tablica partycji - zawiera 4 struktury opisujące poszczególne partycje podstawowe, każda po 16 bajtów.
  MBR kończą 2 bajty sygnatury - szesnastkowo 0x55 0xAA, co daje 446 + (4 x 16) + 2 = 512.
  
  
• BOOT LOADER - program rozruchowy zawarty w MBR.
  To działający na zasadzie BOOTSTRAPU program uruchamiany jako pierwszy po wykonaniu BIOS-u (lub EFI), służący do załadowania systemu operacyjnego do pamięci operacyjnej komputera.
  W komputerach PC nagłówek (segment startowy) programu rozruchowego może być umieszczony w pierwszym, 446-bajtowym fragmencie sektora startowego dysku twardego (ang. Master Boot Record).
  W systemach DOS/Win32 jest tam zapisany program, który ładuje KOLEJNY PROGRAM ROZRUCHOWY z partycji oznaczonej jako AKTYWNA.
  W systemach uniksowych pliki dodatkowe programu rozruchowego znajdują się zazwyczaj w katalogu lub partycji montowanej w katalogu /boot.
  Program rozruchowy oraz cały system operacyjny może być pobierany także z innych urządzeń takich jak stacja dyskietek, napęd CDROM, dyski USB a nawet spoza komputera, z serwera w sieci lokalnej (zob. PXE).
  Przykłady:
  * NT OS Loader (NTLDR) - program rozruchowy stosowany w Windows NT
  * GRUB - projekt GNU - (bardzo dobry!) jest np. w Linux Ubuntu
  * LILO - Linux Loader, towarzyszy rozwojowi tegoż systemu od jego narodzin

Uwagi:

Schemat partycjonowania dysku nie jest wbudowany w sprzęt, ani w BIOS. Jest to konwencja używana w wielu systemach operacyjnych.

System Windows może także być zainstalowany na partycji rozszerzonej, jednak niezbędne jest, aby pliki BOOT LOADERA były umieszczone na którejś z partycji podstawowych.

W Unix partycje logiczne zaczynają się od numeru 5 (włącznie) np. SDA5 lub HDA5, bo numery 1-4 są zarezerwowane dla ewentualnych partycji podstawowych.

W razie uszkodzenia rekordu MBR, np. przez nadpisanie go przez nowo instalowany system (Windows), można go odtworzyć poprzez uruchomienie komputera z płyty instalacyjnej Windows XP, wybrania pierwszej opcji "Napraw" (konsola odzyskiwania), zaglogowanie się do systemu i wpisanie któregoś z poleceń:

chkdsk /mbr
chkdsk /fixmbr
fixmbr - Naprawia główny rekord rozruchowy w sektorze rozruchowym partycji.
fixboot - to dla dla Boot sectora: Zapisuje nowy sektor rozruchowy partycji na partycji systemowej

Linki: